De eerste grote ‘Alexblunder’?

 N-VA heeft nee gezegd voor onderhandelingen op basis van de nota di Rupo, Open VLD heeft ja gezegd. N-VA en Open VLD zijn twee partijen die openlijk solliciteren naar de stem van de ‘Flemish middle’. De mensen die niet steenrijk zijn, maar ook niet leven van uitkeringen of subsidies. Het ‘klootjesvolk’ om het in mei 68-termen te zeggen. ‘Les gens qui se lèvent tôt’ zoals president Sarkozy het uitdrukte. De mensen die hard werken en sparen om hun kinderen een mooie toekomst te geven maar daarbij de melkkoe zijn van het Belgisch vadertje staat dat eindeloze categorieën heeft geschapen van mensen die een inkomen verwerven zonder bij te dragen aan de schepping van welvaart.

N-VA heeft hier de juiste keuze gemaakt en heeft een slag voor de ‘Flemish middle’ gewonnen. De Open VLD sloeg de bal hier totaal mis en riskeert naar de zone van de kiesdrempel te worden verwezen.

Twee vragen willen we hier beantwoorden: waarom is deze beslissing van de Open VLD een stommiteit en waarom heeft de Open VLD deze stommiteit begaan.

 De Open VLD voert aan dat een bereidheid tot onderhandelen over de nota di Rupo niet betekent dat zij met de inhoud van die nota akkoord zou gaan en dat zij in de onderhandelingen over die nota er de voor Vlaamse liberalen onaanvaardbare zaken zou uithalen. Vanuit een onderhandelingswetenschappelijk oogpunt klopt dat echter niet. Als men een onderhandelingsnota als basis neemt betekent dit dat de stellingen, die in de nota staan, als vertrekpunt worden aanvaard voor de onderhandelingen. Het is dus aan de partij die die punten wil aanpassen om de andere onderhandelingspartners hiervan te overtuigen. De bal ligt met andere woorden in het kamp van  de ‘aanpasser’ en niet in het kamp van de opsteller van die punten. Zoals bij oorlog geldt ook bij onderhandelingen de basisregel dat aanval veel kostelijker is dan verdediging.  Di Rupo had zijn vertrekpunten op sociaaleconomisch vlak zeer erg naar links gelegd (veel meer belastingsverhogingen dan besparingen) en op institutioneel vlak zeer erg naar de Belgische status-quo gelegd (weinig echte bevoegdheidsoverdrachten, vooral consumptiefederalisme). Bovendien werd de splitsing van BHV wel erg duur betaald met een verslechtering van de positie van de Brusselse Vlamingen.Doordat de vertrekpunten zeer erg naar links en naar de Belgische status-quo lagen hadden Vlaamse centrumrechtse partijen in de onderhandelingen enorm veel moeite moeten doen om de resultaten meer in Vlaamse en centrumrechtse richting te trekken. De Franstalige partijen, hierbij geholpen door Vlaams links (s-pa) en extreem-links (Groen), hadden Vlaams centrumrechts in deze pogingen ongetwijfeld murw gekregen waardoor  uiteindelijk onaanvaardbare toegevingen zouden afgeperst geweest zijn met electorale afgang tot gevolg. N-VA heeft dit gesnapt. Open VLD is dwaasweg in di Rupo’s val getrapt.

Waarom die dwaze beslissing van de Open VLD ? Ligt het aan een verkeerde inschatting bij de leiding? Was het maar waar. Dan zou het vanuit de basis snel worden gecorrigeerd. Het is helaas zo dat de ledenbasis van wat er van de Open VLD nog overblijft minder inzicht heeft in de situatie heeft dan haar leiders. De ledenbasis van de Open VLD verkeert nog half in de roes van de paarse machtsdeelname en wenst niets liever dan een zo snel mogelijke terugkeer naar de macht. Hierbij stelt die ledenbasis weinig of geen principieel-liberale of Vlaamse voorwaarden. Vergeet niet dat Willy Declercq op het congres van 2004 over het vreemdelingenstemrecht de ledenbasis met een emotionele speech over de streep trok om toch te aanvaarden dat het vreemdelingenstemrecht door een Waals-linkse meerderheid kon worden gestemd. Het enige argument in zijn speech was : wij zijn aan de macht, houdt ons aan de macht. De wil van de Open VLD-ledenbasis is helaas niet die van de Vlaamse kiezersbasis. Meer en meer zal de ‘Flemish middle’ zich terugvinden in de N-VA- onverzettelijkheid. Gedurende jaren hebben de Vlaamse politici zich in de staatshervorming laten rollen door hun politiek meer ervaren Franstalige collega’s. Dat heeft bij de Vlaamse meerderheid paradoxaal genoeg tot een minderheidscomplex geleid. Bart Dewever is de eerste Vlaamse politicus sinds de tweede wereldoorlog die zich niet laat rollen. Hij herstelt niet meer of niet minder de collectieve  fierheid van een volk. Open VLD zal niet in die fierheid, maar wel in de klappen delen. De ‘Alexblunder’ is ernstig en niet snel te herstellen. Of hij fataal is voor de Open VLD valt moeilijk te voorspellen. Zoals Woody Allen ook zei: ‘Voorspellingen zijn moeilijk, vooral als ze over de toekomst gaan.’

Comments are closed.